Sağlıklı Yaşam Önerileri

Sağlıklı yaşanmak, kişinin genetik yapısıyla ilgili olduğu kadar yaşam tarzı ve beslenmeyle de ilgilidir. Sigara ve alkol kullanımı, obezite, stresli bir iş hayatı, özensiz bir özel hayat ve sporsuz bir yaşam sağlıksız bir yaşlılığın belirtileridir. Yaşlanmanın önüne geçmek için erken yaşlardan itibaren bazı önemli noktalara dikkat edilmelidir.

Dengeli beslenmek, egzersiz yapmak ve belirli aralıklarla sağlık taramaları yaptırmak, sağlıklı yaşlanmanın en temel gereklilikleri arasında yer alıyor.

Elazığ Özel Mediline Hastanesi Beslenme ve Diyet uzmanı Dyt. Selen Fırat, sağlıklı ve uzun bir yaşam için dikkat edilmesi gereken noktalar hakkında bazı bilgi verdi.

Sağlık, insan yaşamının sürdürülmesinde, yaşam kalitesinin yükseltilmesinde ve korunmasında özel bir öneme sahiptir. Sağlığın korunması ve geliştirilmesi kişinin öncelikle kendi sağlığına sahip çıkması ve sağlık bilincini geliştirmesi ile mümkün olduğu unutulmamalıdır.

Sağlıklı olmak, insan mutluluğunun öncelik taşıyan bir ögesidir. Sağlık genellikle kendiliğinden var olan bir durum olarak algılanır. Oysa sağlıklı olma uğrunda çaba gösterilmesi gerekir. Hatta bugünkü bilgilerimiz bize bu uğraşın daha doğum öncesi dönemde başlaması gerektiğini göstermektedir. Doğal olarak bu aşamada yapılması gerekenler, anne ve babalara düşmektedir. Olaya nesillerin sağlığı olarak bakıldığında, sağlığın ve sağlıksızlığın nesiller boyunca aktarılabileceği görülür. Anne ve babalar genetik özelliklerinin yani sıra kendi sağlıklarına gösterdikleri özenle bebeklerine sağlık aktarabileceklerini bilmelidirler.

Sağlıklı bir yasam için alınması gereken önlemlerin pek çoğu günlük yaşamımızda uygulamamız gereken küçük ve kolay çabalardan oluşur. Nerede olursa olsun günlük yaşamı düzenleyen bazı temel kuralların bilinerek uygulanması, sağlığın korunmasını ve diğer bireylerle paylaştığımız yaşamı kolaylaştırır. Bu kurallardan en önemli bazıları temizlik, sağlıklı beslenme, bedensel ve zihinsel çalışma, düzenli yasam, sigara, alkol, uyarıcı ve uyuşturucu maddelerden uzak durma, kazalardan korunma, sorunlarla basa çıkmada doğru ve uygun yöntemler kullanmadır.

Çoğunlukla günlük çabalarda hedefin mutluluk olduğu varsayılır. Oysa altta yatan asil neden güvenlik duygusudur. Çünkü hayatta kalmayı sağlayan en ilkel dürtü korkudur ve güvenlik duygusu korkunun yatıştırılmasıyla ortaya çıkar. Kendimizi güvende hissedebilmemizin ilk koşulu ise bilmektir. Ancak bildiğimiz şeyi, bildiğimiz kadarı ile kontrol edebiliriz. İkinci basamaksa bilginin eyleme dökülmesidir. Bilgimizi davranışımıza yansıtamıyorsak bu bilgi bizim için huzursuzluk kaynağı olmaktan öteye geçemez. Bir sonraki asama ise paylaşarak çoğaltma, yandaş oluşturmadır. Bunun için bilgimize dayanan doğru bulduğumuz davranışı kurallaştırmaya çalışırız. Toplum içindeki pek çok kural bu yolla oluşmuştur. Zaman içinde altta yatan bilgi evrimleştikçe kurallar da değişecektir.

Sağlıklı yaşam önerileri:

1- Yürüyüş  yapın :  Havaların ısınması ya da soğuması hiç fark etmez yemek yedikten sonraki uyuma isteğini bile sadece hareket etmek engeller. Spor salonlarına ayıracak vaktiniz yoksa en az 20 dakikalık bir yürüyüş bile yediklerinizi daha kolay sindirmenize yardımcı olacaktır.Öte yandan günde 10 bin adım atmayı alışkanlık haline getirin. Telefonunuza indirebileceğiniz uygulamalardan yardım alarak günde kaç adım attığınızı takip edebilirsiniz.

2- Düzenli uyku uyuyun: Her şeyin başı sağlıklı bir uyku düzeninden geçiyor. Sabah uykunuzu alarak uyandığınızda gününüzün kötü geçme ihtimali oldukça düşüktür. Ayrıca gün içerisinde vücudun ihtiyaç duyduğu enerjiyi temin etmesi adına uykunuzu almanız oldukça önemli. Uykusuna dikkat etmeyenler kalp hastalığı, diyabet, enfeksiyonlara eğilim, obezite, anksiyete (endişe hali) ve depresyon gibi kronik hastalıkların tehditi altındadır.

3- Su için : "Sıcak havalarda en çok ihtiyaç duyulan besin nedir?" diye sorsak hep bir ağızdan "Su" cevabını verirsiniz. Yaşamımızdaki en temel besin olan suyu kesinlikle es geçmemelisiniz. Günde en az 2 litre su içmelisiniz ki bunun sonucunda hem enerjik olacaksınız hem de cildiniz daha sağlıklı gözükecektir. Su konusunda ufak bir ayrıntıyı da hatırlatmadan geçmek istemiyorum: Yeme şeklini değiştirmeden sadece içeceklerini su ile değiştirirsen bir yılda 4-5 kilo vermen mümkün.

4- Sağlıklı beslenin : Ne yersen o’sun. Dengeli ve sağlıklı beslenmenin ne kadar önemli olduğunu artık sen de biliyorsun ama nasıl yapacağını bilmiyorsan Uzm Dyt Dilara Koçak’a kulak ver. Günde en az 5 porsiyon meyve ve/veya sebze yemeyi unutma. Vücut kilonu ve göbek çevresini takipte tut. Normal sınırları zorlama. Yemeklerinizi ne kadar organik malzemelerden yapsanız da bir o kadar önemli olan konu onları nasıl pişirdiğinizdir. Yemeklerinizi buğulama ya da haşlama yaparak pişirmenizi öneririz. Yemek yerken dizi/film izlemeyin, İzlediğiniz dizide veya filmde oldukça heyecanlı bir anı izliyorsanız atıştırmalığınızın bittiğini bile fark edemezsiniz. Bu sebeple televizyon karşısında ne atıştırdığınıza dikkat edin. Atıştırmalıklarınız sağlıklı olsun. Yemeklerinizi de televizyon karşısından yemeyin. Kanepede bir şeyler izlerken yemeğe odaklanamazsınız ve yemeğiniz bittiğinde doymamış hissedersiniz. Ev yemeği tercih edin, rer zaman dışardan yemek yemek olmaz. Bu durum sizi hem ekonomik hem de sağlık açısından oldukça zarara sokabilir. Bu nedenle evde pişen yemekleri tercih etmeniz oldukça doğru bir tercih olmasının yanı sıra daha da güvenilir olacaktır.

5 - Egzersiz yapın : Egzersiz özellikle kalp damar hastalıklarından korunmak için önemlidir. Bu nedenle haftada en az 150 dakika egzersiz yapmanda yarar var. Basit bir yürüyüş bile ileride daha sağlıklı bir hayata adım atmana yardımcı olacak. Bundan emin olabilirsin. Yoğun tempo içinde spor yapamıyorum demekten vazgeç ve işyerine veya evine giderken araçtan yarım saatlik yürüyüş mesafesinde önce in. İstedikten sonra zaman bulabilirsin. Asansörü kullanmak yerine merdivenleri kullan. Sağlık açısından iki kat yukarı 3 kat aşağı inmende hiç bir sakınca olmadığını kabul et. Farklı spor tiplerini denemelisin. Bunu bir angarya olarak değil eğlence olarak gör. Spor Hocamız Onur Özbek’in senin için önerdiği spor tiplerine bir göz at. Ve unutma egzersiz kilo vermek için değil, sağlıklı bir hayata sahip olmak için yapılır.

6- Arkadaşlar edinin : Sağlıklı ve mutlu insanların ortak özelliklerinden biri de çevrelerinde pozitif enerji veren insanları bulundurmalarıdır. Çevreni ve arkadaşlarını oluştururken buna dikkat et. Onlarla zaman geçirmeyi ihmal etme. On yıl içinde dünyada en sık görülen hastalık depresyon olacak gibi görünüyor. İşte düşmanlarından birini sana söylemiş oldum. Bunu aşmanın yolu derdin olduğu zaman, her zaman çare bulacak değil, ama seni her zaman dinleyecek bir arkadaşa sahip olmaktır. Sen de arkadaşların için iyi bir dinleyici olmayı öğrenmelisin. Sevdiğiniz inşalarla vakit geçirin. Sevgi ve paylaşım, sağlıklı ve mutlu bir insanın olmazsa olmazlarıdır. Genç ve sağlıklı kalmak isteyen kişilerin mutlaka ailelerine ve sevdiklerine zaman ayırması gerekir.

7- Stresten uzak durun : Gündelik yaşamın stresinden uzak durmaya çalışın, kendinize vakit ayırın ve hobi edinin. Stres kişinin sadece psikolojisin değil fiziksel sağlığını da büyük oranda etkilemektedir. Yaşlanmanın önüne geçmek için stres artıran etkenlerden uzak durmak gerekir. Yaz ya da kış aylarında fırsat bulduğunuz zamanlarda mutlaka tatil yapın. Tatil yapmanın ruh ve beden sağlığına çok önemli katkıları vardır. Tercihe göre gidilecek kısa ya da uzun tatiller, kişinin günlük yaşamın stresinden uzaklaşmasını ve dinlenmesini sağlayacaktır.

8- Alışkanlıklarınızı gözden geçirin : Akciğer, böbrek, mesane, yemek borusu kanseri ve niceleri. Sigara içmenin kansere neden olduğunu, vücudunda tüm damarları tıkayabileceğini, bunun sonucunda kalp krizi geçirebileceğini, felç riski ile karşı karşıya kaldığını ve bacağını kaybedebileceğini biliyorsun. Bunu okumak faydalı değilse bir de sigaranın zararlarını sen bir kağıda yaz. Belki de daha kolay ikna olursun. Uğraşlarına ve istemene rağmen sigarayı bırakamadıysan profesyonel bir yardıma başvurabilirsin. Piyasada bulunan ilaçlarla %100 sonuç alınamasa da başarı oranı yüksek girişimlerde bulunmak daha yararlıdır ve kendine olan inancını arttırır. Bulunduğun yerde sigara içiliyorsa ve sen içmiyorsan şunu bilmeni isterim ki pasif içicilik de en az aktif olanı kadar zararlı.

9- Düzenli sağlık kontrolünüzü yaptırın : 

Böylece belirti vermeyen hastalıkları saptayıp, erken önlem alırsınız. Düzenli sağlık kontrolleri, hem yaşam süresi hem de kalitesi açısından son derece önemlidir. Check- up muayenesi ile hipertansiyon, şeker hastalığı, damar sertliğine bağlı kalp-damar hastalıkları, kan yağlarının yüksekliğinden kaynaklanan rahatsızlıklar, hepatit ve kanser gibi hastalıkların erken dönemde tanısı konulabilir. Bu hastalıklarda erken tanı ile vücutta herhangi bir organ hasarı oluşmadan tedavi sağlanmaktadır.

Kendinizle barışık olun, bolca gülün ve hayata olumlu bakın. Kişinin iç dünyasındaki huzuru gülümseme ve pozitif bir bakış açısı ile dışarı yansır. Bilimsel araştırmalar ile gülmenin vücuttaki pek çok sisteme faydalı olduğu kanıtlanmıştır.

Bir hobi edin! Yukarıda saydığımız sağlıklı hayat önerilerinin çoğunu bir hobi ile sağlayabilirsin. Beraber iyi vakit geçireceğin hobi arkadaşlarını sigara içmeyenlerden ve sağlıklı olanlardan seçersen, hem psikoljine hem de bedenine iyi bir yatırım yapmış olursun. İnan getirisi paha biçilmez.



Sosyal Medya Paylaşımı: